سپس آن را به بىگناهى نسبت دهد قطعا بهتان و گناه آشكارى بر دوش كشيده است . » « 1 » 4 - ( أو يستنجح حاجة إلى النّاس بإظهار بدعة في دينه ) كسانى كه براى رسيدن به خواسته‌هاى دنيايى خويش ، حلالهاى خداوند را حلال و حرامهاى خداوند را حلال مىسازند . . . اين عنوان ، بر دين‌فروشان صدق مىكند كه از راهزنان بدتر هستند . 5 - ( أو يلقى النّاس بوجهين أو يمشي فيهم بلسانين . . . ) انسان دورو در برابر افراد به ستايش آنها مىپردازد و پشت سرشان ، آنها را نكوهش مىكند . چنين شخصى منافق است و عمل زشت غيبت را انجام مىدهد . انسان سخن‌چين نيز با نقل سخنان افراد به يكديگر در بين آنها دشمنى و فتنه برمىانگيزد . برخى نيز با هريك از آدميان به دلخواهشان سخن مىگويند و درواقع به جاى دو زبان ، صدها زبان دارند . اين‌چنين فردى نيز براى خود و جامعه‌اش زيانبار است . در حديثى آمده است هركس در دنيا دورو باشد ، در آخرت دو زبان آتشين خواهد داشت . « 2 » نقش زن در زينت‌بخشى به زندگى ( و إنّ النّساء همّهنّ زينة الحياة الدّنيا و الفساد فيها ) جوامع در گذشته به زنان اجازه مشاركت با مردان در امور زندگى نمىدادند و گونه‌هاى مختلفى از

--> ( 1 ) . وَ مَنْ يَكْسِبْ خَطِيئَةً أَوْ إِثْماً ثُمَّ يَرْمِ بِهِ بَرِيئاً فَقَدِ احْتَمَلَ بُهْتاناً وَ إِثْماً مُبِيناً نساء / 4 : 112 . ( 2 ) . سنن ابى داود : 4 / 268 ح 4873 ؛ فتح البارى : 10 / 475 .